Inama ya EAC na SADC yategetse ko ingamba zafashwe ingamba zafashwe zubahirizwa

Inama y’abakuru b’ibihugu bigize imiryango ya Afurika y’iburasirazuba (EAC) na Afurika y’Amajyepfo (SADC) yategetse gutangira kubahiriza ingamba zafashwe n’abagaba b’ingabo b’iyi miryango mu guhagarika intambara mu burasirazuba bwa DR Congo no kugera ku mahoro arambye.
Iyi nama y’abakuru b’ibihugu yahuriyemo abarenga 10 ku cyumweru, yateranye hifashishijwe ikoranabuhanga, yitabiriwe n’abategetsi barimo Félix Tshisekedi wa DR Congo, Paul Kagame w’u Rwanda, Evariste Ndayishimiye w’u Burundi n’abandi.
Yari iyobowe na Perezida William Ruto wa Kenya ukuriye EAC na Emmerson Mnangagwa wa Zimbabwe ukuriye SADC, yateranye nyuma y’izayibanjirije z’abagaba b’ingabo, n’abaminisitiri b’ububanyi n’amahanga mu cyumweru gishize.
Aba bategetsi bateranye mu gihe mu mpera z’icyumweru gishize hasohotse amatangazo y’impande zirebwa n’iyi ntambara agaragaza intambwe iganisha ku gukemura ikibazo mu mahoro, nubwo iyubahirizwa ryayo rikivugwamo ibibazo.
Ku wa mbere havuzwe imirwano hagati ya Wazalendo n’umutwe wa M23 mu mu ntera ya 27km uvuye muri Walikale-centre mu ntara ya Kivu ya Ruguru, mu gihe uyu mutwe wari watangaje ko ugiye kuvana abarwanyi bawo muri Walikale ariko ubu ukaba uvuga ko utahavuye kuko ingabo za leta na zo zitahavanye ‘drones’ zazo z’ibitero.
Abakuru b’ibihugu bya SADC na EAC bemeje imyanzuro y’inama y’abaminisitiri b’ibihugu bigize iyi miryango yabaye ku wa mbere w’icyumweru gishize, na raporo y’abagaba b’ingabo b’ibihugu bigize iyi miryango yari yemejwe n’abo ba minisitiri.

Photo/SADC
Aba bagaba b’ingabo batanze raporo, irimo “mu buryo burambuye, ingamba z’igihe gito n’igihe kirekire” zo kugera ku mahoro arambye n’umutekano mu burasirazuba bwa DR Congo.
BBC ntiyabashije kubona raporo y’abagaba b’ingabo ku kibazo cya DR Congo, gusa mu cyumweru gishize yabonye amakuru ko mu biyirimo harimo ibigomba gukorwa mu guhagarika imirwano ako kanya, gusubira inyuma mu bice bimwe kwa M23 no gukora akarere ko hagati y’impande zombi n’itsinda ryo gukurikirana iyubahirizwa ry’izi ngamba, mu gihe hari gukorwa ibiganiro by’amahoro.
Inama y’aba bakuru b’ibihugu bya EAC na SADC ivuga ko “yategetse itangira ryo kubahiriza iyo raporo n’izo ngamba”.
Iyi nama kandi yashyizeho itsinda ry’abahuza batanu bo gukurikirana uyu muhate w’iyi miryango y’ibihugu;
- Olusegun Obasanjo, wahoze ari perezida wa Nigeria
- Uhuru Kenyatta, wahoze ari perezida wa Kenya
- Kgalema Motlanthe, wabaye perezida wa Afurika y’Epfo (2008 – 2009)
- Catherine Samba Panza, wahoze ari perezida wa Centrafrique
- Sahle-Work Zewde, wahoze ari perezida wa Ethiopia
Iyi nama yavuze ko mu minsi irindwi aba bahuza bazahura n’abakuru b’iyi miryango y’ibihugu mu nama yabo ya mbere.
Itangazo ryasohowe n’iyi nama y’abakuru b’ibihugu rivuga ko iyi myanzuro yabo yo ku cyumweru igomba kumenyeshwa umuryango w’Ubumwe bwa Afurika na ONU.